AYT Coğrafya Konuları 2027: Coğrafya-1 ve Coğrafya-2

AYT Coğrafya Konuları 2027: Coğrafya-1 ve Coğrafya-2 Listesi

AYT coğrafya konuları 2027 için bugün elde olan en güncel resmî liste, Millî Eğitim Bakanlığı'nın (MEB) 2026 Yükseköğretim Kurumları Sınavı'na (YKS) esas kazanım belgesindeki 9, 10, 11 ve 12. sınıf coğrafya programıdır. Alan Yeterlilik Testleri'nde (AYT) coğrafya iki ayrı testte sorulur: Coğrafya-1 eşit ağırlık ve sözel puanına, Coğrafya-2 yalnız sözel puanına girer. İki testin konuları büyük ölçüde ortak. Fark, 11 ve 12. sınıfta yalnız 4 saatlik programda yer alan 21 kazanımda; Coğrafya-1 bu kazanımları kapsamaz. Bütün AYT derslerini tek sayfada görmek için AYT konuları ve soru dağılımı rehberine bak, bu sayfa yalnız coğrafyayı kazanım düzeyinde açıyor. Programını bir koçla kurmak istersen eğitim koçu eşleşmesi için talep bırakabilirsin.

2027 AYT coğrafyada kaç soru var?

AYT coğrafyada toplam 17 soru vardı: ÖSYM'nin 2026 YKS Başvuru Kılavuzuna göre Coğrafya-1, Türk Dili ve Edebiyatı-Sosyal Bilimler-1 testinde 6 soru; Coğrafya-2, Sosyal Bilimler-2 testinde 11 soru. 19 Ekim 2026 itibarıyla ÖSYM'nin sitesinde 2027 YKS kılavuzu ve takvimi yer almadığı için bu sayılar 2027'nin kesin yapısı değil, mevcut sınavın son resmî örneği olarak okunmalı.

Coğrafya-1'in bulunduğu test 40 soruluk ve içinde 24 edebiyat, 10 Tarih-1 sorusu da var. Coğrafya-2'nin bulunduğu Sosyal Bilimler-2 testinde ise 11 Tarih-2, 12 felsefe grubu ve 6 din kültürü (ya da ek felsefe grubu) sorusu yer alıyor. AYT oturumu 2026'da 180 dakika sürdü ve ÖSYM testler için ayrı süre vermiyor; zamanı nasıl böleceğin sana kalıyor.

Coğrafya-1 ve Coğrafya-2 arasındaki fark nedir?

Coğrafya-1 ve Coğrafya-2, aynı MEB coğrafya programından soru soran ama kapsamı ve puan türü farklı iki AYT bölümüdür. Coğrafya-1, 11 ve 12. sınıfta yalnız 4 saatlik programda bulunan kazanımları dışarıda bırakır; Coğrafya-2 için kılavuzda böyle bir istisna yazılmamıştır. Soru sayısı da farklı: 6 ve 11.

Farkın dayanağı, kılavuzdaki test tablosunun altında duran bir dipnot. ÖSYM'nin 2026 YKS Başvuru Kılavuzunda şöyle yazıyor: "Adaylar, Coğrafya-1 sorularında, Millî Eğitim Bakanlığı tarafından belirlenen 'ÖSYM tarafından 2026 yılında Gerçekleştirilecek TYT ve AYT sınavlarına esas Coğrafya Dersi Kazanım ve Açıklamaları'ndaki kazanımlardan sorumlu olacaklardır ancak 11. ve 12. Sınıf seviyelerinde sadece 4 saatlik programda yer alan kazanımlardan (ilgili belgede kırmızı renkle yazılmış olan) sorumlu değillerdir."

Bazı kaynaklarda iki testin konularının tamamen aynı olduğu yazıyor. Kılavuza göre öyle değil: ortak gövde aynı, ama Coğrafya-1'in sınırı daha dar.

Eşit ağırlık ve sözel öğrencisi hangi coğrafya testinden sorumlu?

Eşit ağırlık (EA) öğrencisinin AYT'de çözdüğü coğrafya yalnızca Coğrafya-1'dir; sözel (SÖZ) öğrencisinin puanına hem Coğrafya-1 hem Coğrafya-2 girer. ÖSYM'nin 2026 YKS Başvuru Kılavuzundaki ağırlık tablolarına göre sayısal (SAY) puanında AYT coğrafya testi hiç yer almaz. Puan türüne göre tablo şöyle:

1. Eşit ağırlık: Coğrafya-1 puana yüzde 5 ağırlıkla girer. Kırmızı kazanımlar kapsam dışıdır. "Ben EA'yım, Coğrafya-2'ye hiç çalışmasam olur mu?" sorusunun cevabı, puan açısından evet. 2. Sözel: Coğrafya-1 yüzde 5, Coğrafya-2 yüzde 8 ağırlıkla girer; coğrafyanın toplam payı yüzde 13. Kırmızı kazanımlar Coğrafya-2'de kapsam içindedir. 3. Sayısal: AYT coğrafya puana girmez. Temel Yeterlilik Testi (TYT) Sosyal Bilimler testindeki 5 coğrafya sorusu ise TYT puanı üzerinden bütün puan türlerini etkiler.

Ağırlıklar her yıl kılavuzla açıklanır. 2027 için kesin oranlar 2027 YKS kılavuzunda çıkacak.

2027 AYT coğrafya konuları sınıf sınıf

MEB'in 2026 YKS'ye esas kazanım belgesinde coğrafya için 9, 10, 11 ve 12. sınıftan toplam 130 kazanım var: 9. sınıfta 22, 10. sınıfta 34, 11. sınıfta 40, 12. sınıfta 34. Her sınıf dört öğrenme alanına ayrılır: Doğal Sistemler, Beşerî Sistemler, Küresel Ortam: Bölgeler ve Ülkeler, Çevre ve Toplum. Belge TYT ve AYT için ayrı sınıf sınırı çizmiyor.

1. 9. sınıf: Coğrafyanın bölümleri, Dünya'nın şekli ve hareketleri, koordinat sistemi, harita bilgisi ve haritada yer şekillerinin gösterimi, atmosfer ve hava olayları, iklim elemanları, dünyadaki ve Türkiye'deki iklim tipleri. Beşerî tarafta yerleşmelerin gelişimi, yerleşme doku ve tipleri, Türkiye'de yerleşmelerin dağılışı. Bölge belirleme ölçütleri ve insanın doğal çevreyi değiştirmesi de bu sınıfta. 2. 10. sınıf: Yerin tektonik oluşumu, jeolojik zamanlar, iç ve dış kuvvetler, kayaçlar, Türkiye'nin ana yer şekilleri, su varlıkları, topraklar ve bitki toplulukları. Ardından nüfus (dağılış, nüfus piramitleri, Türkiye nüfusunun yapısı), göçler, ekonomik faaliyetler, uluslararası ulaşım hatları ve doğal afetler. 3. 11. sınıf: Biyoçeşitlilik, ekosistem, madde döngüleri ve enerji akışı. Nüfus politikaları ve projeksiyonlar, şehirlerin fonksiyonları, kır yerleşmeleri, doğal kaynaklar ve ekonomi, Türkiye'de tarım, madenler, enerji kaynakları ve sanayi. Kültür bölgeleri, Türk kültürünün yayılışı, ticaret, turizm, bölgesel ve küresel örgütler. Son ünitede çevre sorunları, yenilenemeyen kaynaklar ve geri dönüşüm. 4. 12. sınıf: Ekstrem doğa olayları ve doğal sistemlerin geleceği. İşlevsel bölgeler, bölgesel kalkınma projeleri, hizmet sektörü, Türkiye'de ulaşım, ticaret merkezleri, tarihî ticaret yolları, dış ticaret ve turizm. Jeopolitik konum, Türk kültür bölgeleri, gelişmişlik ölçütleri, enerji nakil hatları ve çatışma alanları. Çevre politikaları, çevresel örgüt ve anlaşmalar ile ortak doğal ve kültürel miras.

Listede kazanımlar konu adıyla özetlendi. Kazanımın tam cümlesi ve açıklaması için belgenin kendisine bak; bir konunun "ne kadar derin" sorulabileceğini çoğu zaman açıklama satırı söylüyor.

Coğrafya-1'de sorumlu olmadığın kazanımlar hangileri?

MEB'in 2026 YKS'ye esas kazanım belgesinde kırmızı yazılan, yani yalnız 4 saatlik programda yer alan 21 coğrafya kazanımı var: 11 tanesi 11. sınıfta, 10 tanesi 12. sınıfta. ÖSYM kılavuzuna göre Coğrafya-1 bu 21 kazanımı kapsamaz. Geriye kalan 109 kazanım iki testte ortak; Coğrafya-2 ise kırmızılar dahil 130 kazanımın tamamını kapsıyor.

Kırmızı kazanımlar öğrenme alanına göre şöyle (parantez içinde kazanım kodu):

1. 11. sınıf, Doğal Sistemler: Ekosistemi oluşturan unsurlar (11.1.2), su ekosistemleri, Ramsar Sözleşmesi ve sulak alanlar (11.1.4). 2. 11. sınıf, Beşerî Sistemler: Türkiye'nin nüfus politikaları (11.2.2), doğal ve beşerî unsurların üretim, dağıtım ve tüketime etkisi (11.2.8 ve 11.2.9), Türkiye'de doğal kaynak ve ekonomi ilişkisi (11.2.12), maden ve enerji kaynaklarının etkin kullanımı (11.2.18). 3. 11. sınıf, Küresel Ortam: Ticaret ile ham madde, üretim ve pazar alanları (11.3.5), sanayileşmiş bir ülkenin sanayileşme süreci (11.3.7). 4. 11. sınıf, Çevre ve Toplum: Madenlerin ve enerji kaynaklarının çevreye etkisi (11.4.2), arazi kullanımı uygulamaları (11.4.5). 5. 12. sınıf, Doğal Sistemler: Doğal sistemlerdeki değişimlerle ilgili geleceğe yönelik çıkarımlar, çölleşme ve Kyoto Protokolü (12.1.2). 6. 12. sınıf, Beşerî Sistemler: Baskın ekonomik faaliyetin sosyal ve kültürel hayata etkisi (12.2.1), nüfus, yerleşme ve ekonomide gelecekteki değişimler (12.2.3), ulaşım ağları ile yerleşme ve ekonomi ilişkisi (12.2.8), Türkiye'nin turizm politikaları (12.2.16), turizmin Türkiye ekonomisindeki yeri (12.2.17). 7. 12. sınıf, Küresel Ortam: Türkiye'nin içinde bulunduğu jeopolitik bölgelerle ilişkisi (12.3.4), teknolojinin ülkeler arası etkileşimdeki rolü (12.3.6). 8. 12. sınıf, Çevre ve Toplum: Doğal çevrenin sınırlılığı, taşıma kapasitesi ve sürdürülebilir kalkınma (12.4.1), ortak doğal ve kültürel mirasa yönelik tehditler (12.4.4).

Konu adı bu listede geçse bile Coğrafya-1 o konudan tamamen çıkmış olmuyor. Nüfus politikalarında ülke örnekleri (11.2.1) siyah, Türkiye'nin nüfus politikaları (11.2.2) kırmızı. Turizmde de Türkiye'nin turizm potansiyeli (12.2.15) siyah kalıyor. Ayrımı konu adına bakarak değil, kazanım koduna bakarak yap.

Okulda coğrafyayı 11 ve 12. sınıfta 2 saat alan öğrenci, bu 21 kazanımı derste görmemiş olabilir. Sözel hedefliyorsan bunları kendi planına ayrıca eklemen gerekiyor.

2027 AYT coğrafya konuları değişti mi?

2027 AYT coğrafya konularında Ekim 2026 itibarıyla açıklanmış bir değişiklik yok. MEB'in 2025 ve 2026 YKS'ye esas kazanım belgelerindeki coğrafya bölümlerini metin olarak karşılaştırdık; iki yılın coğrafya kazanımları ve açıklamaları birebir aynı. 2027 sürümü, 19 Ekim 2026 itibarıyla Talim ve Terbiye Kurulu sitesinde bulunmuyordu.

Yeni program tarafında MEB'in 15 Aralık 2025 tarihli açıklaması belirleyici. Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'ne uyumlu yeni soru modeli YKS'de 2028'de uygulanacak. Bakanlığın aynı açıklamadaki ifadesi şöyle: "Sınav modeli, yapısı, geçiş sistemiyle ilgili şu anda bir değişiklik söz konusu değil." Yeni modelin ayrıntısı Maarif Modeli YKS rehberinde.

2026 belgesi Kasım 2025'te erişime açılmıştı. 2027 belgesi ve 2027 YKS kılavuzu yayımlandığında bu sayfa yeniden kontrol edilip güncellenecek.

AYT coğrafya net ortalaması kaç?

ÖSYM'nin 2026 YKS Sayısal Bilgiler belgesine göre Coğrafya-1'in ortalaması tüm adaylarda 1,9, ortaöğretim son sınıf adaylarında 1,7 net oldu (6 soru). Coğrafya-2'de aynı ortalamalar 2,4 ve 2,1 net (11 soru). Tüm adaylar grubu, 2026 AYT oturumunda sınavı geçerli sayılan 1.473.064 adayı kapsıyor.

Bu sayıları okurken bir sınır var. Ortalama, AYT'ye giren herkesi içeriyor; sosyal testleri hiç cevaplamayan adaylar da hesabın içinde. 1,9 net, EA ya da sözel öğrencisinin tipik neti anlamına gelmiyor. ÖSYM puan türüne göre ayrılmış bir coğrafya ortalaması yayımlamıyor; o veri bizde de yok. Bu ortalamalar daha çok iki test arasındaki oranı görmek için işe yarar: 2026'da tüm adaylarda Coğrafya-1'deki soruların yaklaşık üçte biri kadar net çıktı, Coğrafya-2'de bu oran beşte birin biraz üstünde kaldı.

AYT coğrafya konuları nasıl takip edilir?

AYT coğrafya konularını takip etmenin en sağlam yolu, MEB belgesindeki kazanım kodlarını kendi kontrol listene çevirmektir: her kazanım için "anladım", "soru çözebiliyorum", "denemede tuttu" diye üç işaret koyarsın. EA öğrencisi listeden kırmızı 21 kazanımı çıkarır, sözel öğrencisi hepsini tutar.

Kontrol listesini sınıf sırasıyla kurmak işini kolaylaştırır, çünkü sonraki sınıfın kazanımları öncekilere dayanıyor. 11. sınıftaki ekonomi ve tarım kazanımları, 9 ve 10. sınıftaki iklim, yer şekilleri ve nüfus bilgisi olmadan zor oturur. "Haritayı görünce bölgeleri karıştırıyorum" diyorsan sorun büyük ihtimalle 9. sınıftaki harita ve bölge kazanımlarında başlıyor.

"Bitti" işaretini konu anlatımını izleyince koyma. Ölçüt için konuyu öğrendiğimi nasıl anlarım rehberindeki yöntem kullanılabilir; ne zaman bitmesi gerektiği sorusu da YKS konuları ne zaman bitmeli sayfasında ayrıca ele alınıyor. Listeyi haftalık plana çevirmek için çalışma planı aracını kullanabilirsin. Edebiyat, tarih ve coğrafyayı aynı haftaya sığdırmakta zorlanıyorsan, deneme sonuçlarını seninle haftalık okuyacak bir TYT AYT koçu da bu dengeyi kurmana yardım edebilir.

TYT tarafındaki 5 coğrafya sorusunun konuları için TYT konuları 2027 sayfasına bakabilirsin.

Sık sorulan sorular

AYT coğrafyada en çok hangi konudan soru çıkar?

Bunun için resmî bir veri yok. ÖSYM hangi kazanımdan kaç soru sorduğunu yayımlamıyor; dışarıda dolaşan "en çok çıkan konular" listeleri yayınevlerinin kendi sınıflandırmasına dayanıyor. Resmî olarak bilinen tek şey, Coğrafya-1'in 109, Coğrafya-2'nin 130 kazanımdan soru sorabildiği.

AYT coğrafya 9. ve 10. sınıf konularını kapsar mı?

Evet. ÖSYM kılavuzu Coğrafya-1 için yalnızca 11 ve 12. sınıftaki 4 saatlik program kazanımlarını kapsam dışı bırakıyor; 9 ve 10. sınıf kazanımları için böyle bir istisna yok. MEB'in kazanım belgesi de 9'dan 12. sınıfa kadar tüm coğrafya programını tek liste olarak veriyor.

Coğrafya-2'de kırmızı kazanımlardan soru gelir mi?

Gelebilir. ÖSYM'nin 2026 YKS Başvuru Kılavuzu kırmızı kazanımları yalnızca Coğrafya-1 için kapsam dışı sayıyor, Coğrafya-2 için böyle bir istisna yazmıyor. Sözel öğrencisi bu yüzden 130 kazanımın tamamından sorumlu kabul edilir.

Sayısal öğrencisi AYT coğrafya çözer mi?

Puan açısından hayır. ÖSYM'nin 2026 kılavuzundaki ağırlık tablosuna göre SAY puanında AYT coğrafya testi yer almıyor. TYT Sosyal Bilimler testindeki 5 coğrafya sorusu ise TYT puanı üzerinden sayısal puanı da etkiliyor.

AYT coğrafya kaç dakikada çözülmeli?

ÖSYM test ya da ders başına süre belirlemiyor. 2026'da AYT oturumunun tamamı 180 dakikaydı ve süreyi adaylar kendisi bölüyor. Coğrafyaya ne kadar zaman ayıracağını kendi denemelerindeki süre kaydından çıkarmak, hazır bir dakika sayısından daha güvenilir.

2027 AYT coğrafyayı Maarif Modeli etkiler mi?

MEB'in 15 Aralık 2025 açıklamasına göre hayır. Yeni müfredata uyumlu soru modeli YKS'de 2028'de uygulanacak ve yeni programla okuyan öğrenciler YKS'ye ilk kez 2028'de girecek. 2027 adayı için mevcut coğrafya programı geçerli.

Bu hafta MEB belgesinin coğrafya bölümünü aç, 130 kazanımı kod koduyla bir listeye yaz ve puan türüne göre kırmızıları ayır; çalışacağın konu sayısı o listede netleşir.

Kaynaklar

ÖSYM, 2026 Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) Başvuru Kılavuzu, Coğrafya-1 ve Coğrafya-2 soru sayıları, Coğrafya-1 kapsam dipnotu, EA ve SÖZ puan türü ağırlıkları, AYT oturum süresi.

MEB Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı, ÖSYM Tarafından 2026 Yılında Gerçekleştirilecek TYT, AYT ve YDT Sınavlarına Esas Ortak Derslere Ait Kazanım ve Açıklamalar, 9 ile 12. sınıf coğrafya kazanımları ve 4 saatlik programa ait kırmızı kazanımlar.

MEB Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı, ÖSYM Tarafından 2025 Yılında Gerçekleştirilecek YKS'ye Esas Derslere Ait Konu ve Kazanımlar, 2026 belgesiyle yapılan coğrafya karşılaştırması.

ÖSYM, 2026 YKS Sayısal Bilgiler, Coğrafya-1 ve Coğrafya-2 ortalama ve standart sapmaları, AYT aday sayıları.

MEB, YKS ve LGS'de yeni müfredata uyumlu soru modeli 2028'de hayata geçecek, 15 Aralık 2025, yeni soru modelinin uygulanacağı yıl.

Yazar: Eğitim Koçu, bikocbul.com Eğitim Koordinatörlüğü