OYSS Nedir? Ortak Yazılı Sınav Sistemi 2026-2027

OYSS Nedir? Ortak Yazılı Sınav Sistemi 2026-2027

OYSS nedir diye soruyorsanız kısa cevap şu: Ortak Yazılı Sınav Sistemi (OYSS), Millî Eğitim Bakanlığının (MEB) okullardaki ortak yazılı sınavları planlamak, hazırlamak, puanlamak ve analiz etmek için geliştirdiği dijital bir ölçme ve değerlendirme platformudur. Öğretmenler sistemi Yeni EBA üzerinden kullanıyor ve uygulama 2026-2027 eğitim öğretim yılının 1. dönem 1. yazılılarıyla başlıyor. Aşağıda OYSS'nin işleyişini, ülke geneli ve okul geneli ortak sınav farkını, 8 ülke geneli sınavın tarihlerini, puan, mazeret ve itiraz kurallarını bulacaksınız. Birinci dönemin ders ders konu dökümü ayrı bir rehberde: 1. dönem konu dağılım tabloları ve ortak yazılı sınav tarihleri. Çocuğunuzun yazılı hazırlığını haftalık takiple yürütmek isterseniz ücretsiz talep oluşturup eğitim koçlarının tekliflerini karşılaştırabilirsiniz.

Yayın tarihi: Ekim 2026

OYSS nedir, kim kullanıyor?

Ortak Yazılı Sınav Sistemi, MEB'in geliştirdiği ve Ölçme, Değerlendirme ve Sınav Hizmetleri Genel Müdürlüğünün (ÖDSGM) 16 Ekim 2026'da duyurduğu, öğretmenlerin Yeni EBA üzerinden kullandığı bir sınav hazırlama ve analiz platformudur. Sistemi öğretmen kullanır: sınavı planlar, açık uçlu soruları belirler, puanları girer ve sonuçları öğrenme çıktısı bazında raporlar.

MEB'in duyurusundaki ifadeyle sistem, “sınavın planlanmasından öğrenme çıktıları ile uyumlu açık uçlu sorular hazırlanmasına, belirlenen ortak standartlarla değerlendirilmesinden öğrenci, sınıf ve şube bazında analiz ve geri bildirime kadar uzanan uçtan uca bir ölçme ve değerlendirme sürecini” kapsıyor. Başlangıç tarihi de aynı duyuruda net: “Ortak Yazılı Sınav Sistemi, 2026-2027 eğitim öğretim yılı 1. dönem 1. yazılı sınavlarında uygulanmaya başlanacak.”

Velilerin sık kurduğu cümlelerden biri şu: "Çocuğum sınava EBA'dan mı girecek?" Duyuruda sistemin öğretmenlerin kullanımına sunulduğu yazıyor; öğrencinin sınava ekran başında gireceğine dair bir ifade yok.

Ülke geneli ve okul geneli ortak sınav farkı nedir?

Ülke geneli ortak sınav, sorularını ve cevap anahtarlarını Bakanlığın hazırladığı, Türkiye genelinde aynı gün yapılan yazılıdır. Okul geneli ortak sınav ise aynı sınıf düzeyinde birden fazla şubesi olan okulda, o okulun zümre öğretmenlerinin hazırladığı ortak yazılıdır. Yazılı ve Uygulamalı Sınavlar Yönergesine göre ülke, il ve ilçe geneli sınavlar dışındaki yazılılar okul genelinde ortak yapılır.

1. Ülke geneli ortak sınav: Hangi sınıf ve dersten yapılacağını Bakanlık öğretim yılı başında ilan eder, sorular ve cevap anahtarları Bakanlıkça hazırlanır. 2026-2027'de 6, 7, 9 ve 10. sınıflarda toplam 8 sınav var. 2. Okul geneli ortak sınav: Geri kalan yazılıların hepsi bu kapsamdadır. Sorular okulun sınıf/alan zümrelerince hazırlanır; OYSS'nin değiştirdiği yer burasıdır, çünkü MEB'in duyurusuna göre sınavlar zümrenin sene başında seçtiği konu-soru dağılım tablosu senaryosuna göre sistemde kurulacak.

İki türün ortak noktası puanın yeri. Yönergenin ifadesiyle: “Ortak yazılı sınavlar uygulandığı dersin yazılı sınavı olarak değerlendirilir ve o döneme ait ders puanının hesaplanmasında kullanılır.” Ölçme ve Değerlendirme Yönetmeliği de sayıyı sabitler: “Bir dönemde her dersten iki yazılı sınav yapılır.”

2026-2027 ülke geneli ortak sınav takvimi

ÖDSGM'nin 2026-2027 Eğitim Öğretim Yılı Ülke Geneli Ortak Yazılı Sınav Takvimine göre 8 sınavın tarihleri şöyle:

1. 6. sınıf matematik: 11 Kasım 2026 Çarşamba, 1. dönem 1. yazılı. 2. 10. sınıf Türk dili ve edebiyatı: 12 Kasım 2026 Perşembe, 1. dönem 1. yazılı. 3. 7. sınıf Türkçe: 5 Ocak 2027 Salı, 1. dönem 2. yazılı. 4. 9. sınıf matematik: 6 Ocak 2027 Çarşamba, 1. dönem 2. yazılı. 5. 7. sınıf matematik: 6 Nisan 2027 Salı, 2. dönem 1. yazılı. 6. 9. sınıf Türk dili ve edebiyatı: 7 Nisan 2027 Çarşamba, 2. dönem 1. yazılı. 7. 6. sınıf Türkçe: 8 Haziran 2027 Salı, 2. dönem 2. yazılı. 8. 10. sınıf matematik: 9 Haziran 2027 Çarşamba, 2. dönem 2. yazılı.

MEB'in 10 Eylül 2026 tarihli duyurusu bu sınavlarda öğrencilerin cevaplarını kendilerinin oluşturacağı açık uçlu soruların kullanılacağını da yazıyor. Sınav saatleri ve soru sayıları her dönem ayrı bir ülke geneli kılavuzla duyuruluyor; 19 Ekim 2026 itibarıyla 1. dönem 1. yazılı kılavuzunu ÖDSGM sitesinde göremedik.

Okul geneli yazılılar hangi haftalarda?

Ölçme ve Değerlendirme Yönetmeliği, 1. dönem 1. sınavlar için Ekim'in son haftası ile Kasım'ın ilk haftası arasını genel aralık olarak verir. 2026-2027 için okulların duyurularında 2 ile 13 Kasım 2026, 4 ile 15 Ocak 2027, 29 Mart ile 9 Nisan 2027 ve 7 ile 18 Haziran 2027 haftaları geçiyor. Bu haftaların dayandığı ÖDSGM'nin 10 Eylül 2026 tarihli yazısının metnine ulaşamadığımız için tarihler resmî duyuruda doğrulanamadı.

Kesin günü her okul kendisi belirler. Yönergeye göre okul geneli yazılıların tarihlerini okul müdürlüğü duyurur ve e-Okul'a girer. Aynı yönerge günlük sınırı da koyar: bir günde yapılacak sınav sayısının ikiyi geçmemesi esastır, zorunlu hâllerde bir sınav daha yapılabilir.

OYSS'de sınav nasıl hazırlanıyor?

OYSS'de sınav, zümre öğretmenlerinin sene başında seçtiği konu-soru dağılım tablosu senaryosuna göre kuruluyor. MEB'in 16 Ekim 2026 tarihli duyurusuna göre senaryodaki öğrenme çıktılarına yönelik 2 soruyu zümre öğretmenleri ortak kararla yazıyor; diğer sorular Bakanlığın soru havuzundan, öğretmenlerin seçtiği zorluk seviyesine göre otomatik geliyor.

1. Senaryo seçimi: Zümre, ÖDSGM'nin yayımladığı konu-soru dağılım tablolarındaki senaryolardan birini seçer. 2. Öğretmen soruları: Seçilen senaryodaki öğrenme çıktılarına yönelik 2 soru zümrenin ortak kararıyla yazılır. 3. Havuz soruları: Kalan sorular Bakanlığın beceri temelli açık uçlu soru havuzundan, öğretmenin belirlediği zorluk seviyesine göre sisteme gelir. 4. Güçlük ve puan: Soruların kolay, orta ve zor düzeylerini ve puan değerlerini öğretmenler belirler. 5. Sınav sonrası: Soru bazlı puanlar e-Okul'a girilir, sonuçlar öğrenme çıktılarıyla ilişkilendirilir ve öğrenci, sınıf, şube bazında analiz çıkar.

Havuzun büyüklüğü için MEB bir hedef açıkladı: 1. dönem 1. ortak yazılılar öncesinde sisteme yaklaşık 8 bin soru aktarılması ve her sınav döneminde yaklaşık 8 bin yeni soru geliştirilmesi. Yapay zekâ ise henüz sistemin parçası değil. Duyuruya göre “yapay zekâ destekli soru yazımı ve açık uçlu soruları puanlama çalışmalarının da sistemle bütünleştirilmesinin planlandığı” bildirildi.

Öğrencilerin sık kurduğu cümlelerden biri: "Sorular havuzdan geliyorsa her okulda aynı sınav mı olacak?" Duyuruda böyle bir ifade yok. Zümrenin yazdığı 2 soru ve öğretmenin seçtiği zorluk seviyesi, sınavı okula göre şekillendiriyor.

OYSS hangi sınıflarda ve derslerde uygulanıyor?

OYSS, MEB'in 16 Ekim 2026 tarihli duyurusuna göre ortaokulda 5, 6 ve 7. sınıflarda, lisede 9, 10 ve 11. sınıflarda toplam 16 branşta uygulanıyor. 8. ve 12. sınıflar duyurudaki kapsamda yer almıyor ve Ekim 2026 itibarıyla bu sınıflar için OYSS'ye dair bir açıklama yapılmadı.

Ortaokulda dersler Türkçe, matematik, fen bilimleri, sosyal bilgiler, din kültürü ve ahlak bilgisi ile İngilizce. Lisede Türk dili ve edebiyatı, matematik, fizik, kimya, biyoloji, tarih, coğrafya, felsefe, din kültürü ve ahlak bilgisi ile İngilizce. Altısı ortaokulda, onu lisede olmak üzere 16 branş ediyor. ÖDSGM'nin 2026-2027 1. dönem konu-soru dağılım tabloları da aynı 16 ders için yayımlandı; yani OYSS kapsamındaki her dersin senaryo tablosu şu an erişilebilir durumda.

Çocuğunuz bu yıl ortaokula başladıysa sistemle ilk karşılaşması 5. sınıfta olacak. Ortaokulun ilk yılındaki diğer değişiklikler için 5. sınıf veli rehberi işinize yarar.

Ortak sınavda sorular nasıl olacak?

Ortak sınavlarda sorular açık uçlu: öğrenci cevabı şıktan seçmiyor, kendisi yazıyor. MEB'in 10 Eylül 2026 tarihli takvim duyurusu bunu ülke geneli sınavlar için açıkça söylüyor. Yazılı ve Uygulamalı Sınavlar Yönergesi de okul sınavlarının açık uçlu ya da açık uçlu ve kısa cevaplı sorulardan oluşacağını hükme bağlıyor.

Yönergenin ilgili cümlesi şu: “Ülke, il ve ilçe geneli yapılacak ortak yazılı sınavlar hariç okullar tarafından yapılacak tüm sınavlar açık uçlu veya açık uçlu ve kısa cevaplı sorulardan oluşan yazılı yoklama şeklinde yapılır.” 2025-2026 2. dönem 2. yazılı ülke geneli kılavuzu da Bakanlığın sınavları için açık uçlu veya açık uçlu ve kısa cevaplı soruları öngördü.

Konu-soru dağılım tablosu, öğretim programındaki konu ve kazanımlarla her birinden kaç soru sorulacağını gösteren tablodur. ÖDSGM 2026-2027 1. dönem tablolarını 10 Eylül 2026'da yayımladı ve her derste birden fazla senaryo sundu. Zümre bunlardan birini seçiyor, sınav o senaryoya göre yapılıyor. Yönetmeliğe göre tablo öğrencilere bildirilir; seçilen senaryoyu okuldan isteme hakkınız var.

Ülke geneli sınavların tablosu ayrı. 2025-2026'da bu tablolar ülke geneli kılavuzun ekinde yayımlanmıştı; 2026-2027'nin ilk ülke geneli tablosunu 19 Ekim 2026 itibarıyla ÖDSGM sitesinde göremedik. Açık uçlu sorunun hangi beceriyi ölçtüğünü merak ediyorsanız bağlam temelli soru ile beceri temelli soru arasındaki fark yazısına bakabilirsiniz.

Ortak sınav puanı nasıl hesaplanır?

Ortak yazılı sınav 100 tam puan üzerinden değerlendirilir ve puan, o dersin ilgili yazılı notu olarak e-Okul'a işlenir. Yazılı ve Uygulamalı Sınavlar Yönergesine göre ortak sınav ayrı bir not türü olarak sayılmaz, dersin yazılı sınavı olarak dönem puanına girer. Açık uçlu sorularda yanlış cevap, doğru cevabın puanını düşürmez.

Yönerge bunu tek cümleyle söylüyor: “Yazılı sınavlarda, sorulara verilen yanlış cevaplar doğru cevapları etkilemez.” Dil derslerinde hesap farklı. Türkçe ve yabancı dil derslerinde sınav puanı yazılının yüzde 50'si, dinleme sınavının yüzde 25'i ve konuşma sınavının yüzde 25'i alınarak hesaplanıyor. Türk dili ve edebiyatında oran yazılı için yüzde 70, dinleme ve konuşma için yüzde 15'er. Ülke geneli ortak sınav yapılan dil derslerinde uygulamalı kısmı okul yapar ve iki sınav birlikte değerlendirilir.

Mazeretsiz sınava girmeyen öğrencinin puan hanesine “G”, kopya çekenin hanesine “K” yazılır ve yönergeye göre bu haneler de ortalamaya dâhil edilir. Sonuçlara göre öğrenci toplu listesi yayımlanmaz, okullar ve sınıflar arasında karşılaştırmalı veri çıkarılmaz.

OYSS'nin getirdiği yenilik puanın yanındaki rapor. MEB'in duyurusuna göre öğrenciler yalnızca toplam puanı değil, öğrenme çıktıları temelinde güçlü oldukları ve gelişime ihtiyaç duydukları alanları da görebilecek; veliler de hangi öğrenme çıktısında ilerleme olduğuna dair daha ayrıntılı geri bildirime ulaşacak. Bu raporun veliye hangi ekrandan sunulacağı Ekim 2026 itibarıyla açıklanmadı.

Sınav günü, mazeret ve itiraz kuralları neler?

Mazeret bildirimi 5 iş günü, itiraz dilekçesi 3 iş günü içinde okul müdürlüğüne yapılır; bu iki süre Yazılı ve Uygulamalı Sınavlar Yönergesinde yazılıdır. Sınav süresi, kalem ve cevap kâğıdı gibi uygulama ayrıntıları ise her yıl ülke geneli kılavuzla belirlenir. 2026-2027 kılavuzu 19 Ekim 2026 itibarıyla ÖDSGM sitesinde yer almadığı için bu ayrıntılar 2025-2026 kılavuzuna dayanıyor.

2025-2026 Eğitim Öğretim Yılı 2. Dönem 2. Yazılı Sınavlar (Ülke Geneli Ortak) Kılavuzuna göre ülke geneli sınav 40 dakika sürdü. Öğrenciler cevaplarını soru kâğıdındaki cevap alanına siyah kurşun kalemle yazdı, ayrı bir cevap kâğıdı kullanılmadı. Yeni yılın kılavuzu yayımlandığında bu üç ayrıntının değişip değişmediğine bakmanız gerekiyor.

Mazeret kuralı yönergede şöyle geçiyor: “Geçerli mazereti bulunan öğrencilerin sınava katılmama gerekçesi ortak yazılı sınav uygulama tarihinden itibaren en geç 5 (beş) iş günü içerisinde velisi tarafından okul müdürlüğüne yazılı olarak bildirilir.” Ülke geneli sınavın mazeret sınavına da girmeyen öğrenci için ayrıca mazeret sınavı yapılmaz.

İtirazda iki ayrı süre var. Sınav sorularına itiraz için veli 3 iş günü içinde okul müdürlüğüne dilekçe verir; sınav sonucuna itiraz için süre, sonuçların açıklanmasının ardından yine 3 iş günüdür. Ülke geneli sınavların soru itirazlarını ölçme değerlendirme merkezi müdürlükleri, okul geneli sınavlarınkini okul müdürlükleri cevaplar. 2025-2026 kılavuzunda e-posta ya da belgegeçerle yapılan itirazların dikkate alınmayacağı yazıyordu.

Veli olarak OYSS'ye nasıl hazırlanırsınız?

OYSS'de veliye düşen iş, sınavdan önce hangi senaryonun seçildiğini, sınavdan sonra hangi öğrenme çıktısında puan kaybedildiğini öğrenmektir. Konu-soru dağılım tablosu öğrencilere bildirildiği için seçilen senaryoyu öğretmenden ya da okul idaresinden isteyebilir, çalışmayı o tablodaki kazanımlara göre kurabilirsiniz.

Açık uçlu soruda öğrencinin cevabı kendi cümleleriyle yazması gerekiyor. Test çözerek çalışan bir öğrenci konuyu bildiğini düşünüp yazılıda cevabı kuramayabiliyor; çalışmanın bir kısmını kâğıda yazarak cevap vermeye ayırmak bu farkı erken gösterir. Konunun gerçekten oturup oturmadığını ölçmek için konuyu öğrendiğimi nasıl anlarım yazısındaki kontroller kullanılabilir.

OYSS'nin tanıtımında Bakan Yardımcısı Ömer Faruk Yelkenci, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ile sonuç odaklı yaklaşımdan süreç odaklı ve geliştirici bir anlayışa geçildiğini söyledi (MEB, 16 Ekim 2026). Modelin sınavlara etkisi için Maarif Modeli nedir rehberine bakabilirsiniz. Seçilen senaryoyu haftalara bölmek için kişiye özel haftalık çalışma planı aracını kullanabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

OYSS'de test sorusu var mı?

Hayır, resmî duyurularda test sorusu yer almıyor. MEB'e göre OYSS'nin soru havuzu beceri temelli açık uçlu sorulardan oluşuyor. Yazılı ve Uygulamalı Sınavlar Yönergesi de okul sınavlarının açık uçlu ya da açık uçlu ve kısa cevaplı sorularla yapılmasını öngörüyor.

OYSS 8. ve 12. sınıfta uygulanıyor mu?

Hayır. MEB'in 16 Ekim 2026 tarihli duyurusunda OYSS'nin kapsamı ortaokulda 5, 6 ve 7. sınıflar, lisede 9, 10 ve 11. sınıflar olarak veriliyor. 8. ve 12. sınıflar için Ekim 2026 itibarıyla OYSS'ye dair resmî bir açıklama yapılmadı.

OYSS ile yazılı notu daha ağır mı sayılıyor?

Hayır. Yazılı ve Uygulamalı Sınavlar Yönergesine göre ortak yazılı sınav, uygulandığı dersin yazılı sınavı olarak değerlendirilir ve dönem puanına öteki yazılılar gibi girer. OYSS sınavın hazırlanma biçimini değiştiriyor; puanın karne hesabındaki yerinin değiştiğine dair resmî bir açıklama yok.

OYSS'de öğretmen kendi sorusunu yazabiliyor mu?

Evet. Zümre öğretmenleri, seçilen senaryodaki öğrenme çıktılarına yönelik 2 soruyu ortak kararla yazıyor. Diğer sorular Bakanlığın soru havuzundan geliyor; soruların kolay, orta ya da zor düzeyini ve puan değerini yine öğretmenler belirliyor (MEB, 16 Ekim 2026).

OYSS'de soruları yapay zekâ mı hazırlıyor?

Hayır. MEB'in 16 Ekim 2026 tarihli duyurusuna göre yapay zekâ destekli soru yazımı ve açık uçlu soruların puanlanması, sisteme ileride eklenmesi planlanan çalışmalar. Şu an sorular zümre öğretmenlerinden ve Bakanlığın hazırladığı soru havuzundan geliyor.

Ortak sınav sonucunu veli nereden görür?

Puan e-Okul'a işlenir. Yazılı ve Uygulamalı Sınavlar Yönergesine göre sonuçları ders öğretmeni e-Okul'daki öğretmen not çizelgesine girer. MEB, OYSS ile velilere öğrenme çıktısı bazında daha ayrıntılı geri bildirim verileceğini açıkladı; bu raporun hangi ekrandan sunulacağı Ekim 2026 itibarıyla duyurulmadı.

İlk ülke geneli sınav 11 Kasım 2026'da 6. sınıf matematikle yapılacak. Çocuğunuz 5, 6, 7, 9, 10 ya da 11. sınıftaysa 16 dersin yazılıları 1. dönem 1. yazılılardan itibaren OYSS ile hazırlanıyor; bu hafta okuldan her dersin seçilen senaryosunu isteyin ve çalışmayı o tablodaki kazanımlara göre kurun.

Kaynaklar

Millî Eğitim Bakanlığı, "Ortak Yazılı Sınav Sistemi" Tanıtım Programı Düzenlendi, OYSS'nin tanımı, Yeni EBA, başlangıç zamanı, 16 branş ve sınıf kapsamı, 2 zümre sorusu, yaklaşık 8 bin soruluk havuz hedefi, güçlük ve puanın öğretmence belirlenmesi, e-Okul'a soru bazlı puan girişi, veli geri bildirimi, yapay zekâ planı.

Ölçme, Değerlendirme ve Sınav Hizmetleri Genel Müdürlüğü, "Ortak Yazılı Sınav Sistemi" Tanıtım Programı Düzenlendi (16.10.2026), aynı duyurunun ÖDSGM sürümü ve yayın tarihi.

Millî Eğitim Bakanlığı, Ülke Geneli Ortak Yazılı Sınav Takvimi Belli Oldu (10.09.2026), 6, 7, 9 ve 10. sınıflarda 8 ülke geneli sınav, açık uçlu soru, toplu liste ve karşılaştırma yasağı.

Ölçme, Değerlendirme ve Sınav Hizmetleri Genel Müdürlüğü, 2026-2027 Eğitim Öğretim Yılı Ülke Geneli Ortak Yazılı Sınav Takvimi, 8 sınavın ders, sınıf, tarih ve gün bilgisi.

Millî Eğitim Bakanlığı, Birinci Dönem Ortak Yazılı Sınavlarının Konu-Soru Dağılım Tabloları Yayımlandı (10.09.2026), tabloların okul geneli ortak sınavlarda esas alınması ve zümrenin senaryo seçmesi.

Ölçme, Değerlendirme ve Sınav Hizmetleri Genel Müdürlüğü, 1. Dönem Konu Soru Dağılım Tabloları (2026-2027), 16 dersin tablo dosyaları.

Resmî Gazete, Millî Eğitim Bakanlığı Ölçme ve Değerlendirme Yönetmeliği (9.9.2023, sayı 32304), dönemde iki yazılı, sınav aralıkları, okul geneli ortak sınav tanımı, tablonun öğrencilere bildirilmesi, dil derslerinde uygulamalı kısım.

Millî Eğitim Bakanlığı, Yazılı ve Uygulamalı Sınavlar Yönergesi, açık uçlu soru zorunluluğu, günde iki sınav sınırı, 100 puan, yanlışın doğruyu etkilememesi, dil derslerinde puan oranları, G ve K, mazeret için 5 iş günü, itiraz için 3 iş günü, toplu liste yasağı.

Millî Eğitim Bakanlığı, Yazılı ve Uygulamalı Sınavlar Yönergesi Yayımlandı, yönergenin 11 Ekim 2023'te yürürlüğe girmesi ve dil derslerindeki puan oranları.

Ölçme, Değerlendirme ve Sınav Hizmetleri Genel Müdürlüğü, 2025-2026 Eğitim Öğretim Yılı 2. Dönem 2. Yazılı Sınavlar (Ülke Geneli Ortak) Kılavuzu, 40 dakika süre, siyah kurşun kalem, ayrı cevap kâğıdı olmaması, konu-soru dağılım tablolarının kılavuz ekinde yayımlanması, e-posta ile itirazın kabul edilmemesi.

Pendik Turgut Özal Anadolu Lisesi, 2026-2027 Eğitim Öğretim Yılı Ortak Sınav Takvimi Duyurusu, okul geneli yazılı haftaları (okul duyurusu; ÖDSGM'nin 10 Eylül 2026 tarihli yazısı doğrulanamadı).

Uğur A. Eğitim Koçu bikocbul.com Eğitim Koordinatörlüğü